Op 24 oktober 2024 heeft het RIVM nieuwe regels ingevoerd voor het gebruik van de Stookwijzer. Deze zijn van toepassing op het stookseizoen 2024-2025 en blijven gelden in 2025. De wijzigingen zijn gebaseerd op meer dan 5.000 meldingen van houtrookoverlast tussen 2020 en 2022. Het systeem is hiermee aanzienlijk strenger geworden.
Belangrijkste nieuwe regels sinds oktober 2024
Windkrachtgrens: Bij windkracht 2 of minder geldt automatisch code rood (niet stoken). Deze aanpassing is gedaan omdat 79% van de klachten plaatsvond bij windkracht 1-2. Bij lage windsnelheden blijft houtrook langer hangen, wat meer overlast veroorzaakt.
Tijdvakken: De Stookwijzer werkt nu met vaste 6-uurs tijdblokken:
- 04:00 – 10:00
- 10:00 – 16:00
- 16:00 – 22:00
- 22:00 – 04:00
Het advies blijft geldig voor het volledige tijdsblok, wat meer voorspelbaarheid biedt.
Huidige codes en betekenis
| Code | Betekenis | Windcondities | Luchtkwaliteit |
|---|---|---|---|
| Geel | Let op: stoken veroorzaakt overlast | Windkracht 3+ | LKI-PM2.5 ≤ 3 |
| Oranje | Beter niet stoken | Windkracht 3+ | LKI-PM2.5 = 4–6 |
| Rood | Niet stoken | Windkracht ≤ 2 OF | LKI-PM2.5 ≥ 7 |
Let op: Er is geen ‘groene’ code — houtstook heeft altijd een negatieve impact. Bij code rood geldt in veel gemeenten inmiddels een stookverbod.
Het systeem werkt nu ook met 6-uurs tijdblokken in plaats van uurlijkse updates: 04:00-10:00, 10:00-16:00, 16:00-22:00, en 22:00-04:00. Eenmaal begonnen, blijft het advies voor dat hele tijdblok vast, wat meer voorspelbaarheid geeft voor gebruikers.
Lokale regels voor Haarlem, Bloemendaal en Heemstede
Haarlem: Verbonden met de Stookwijzer. Klachten via app/website worden automatisch doorgestuurd.
Handhaving: 023 511 49 50 (ma–za 8:30–23:00, zo 13:00–21:15)
Bloemendaal: Ook gekoppeld aan de Stookwijzer. De gemeente erkent dat houtstook de grootste bron van fijnstof is.
Contact: 14 023 (werkdagen 8:30–17:00/16:00)
Heemstede: Niet gekoppeld aan de landelijke Stookwijzer. Meldingen gaan via het eigen e-loket. Werkt alleen op afspraak.
Boetes en handhaving in de regio
Handhaving is een gemeentelijke taak. Milieudienst DCMR mag geen boetes geven aan particulieren.
Boetes (waar uitgedeeld) variëren van €100 tot €400 per overtreding.
In Haarlem e.o. ligt de focus momenteel op educatie, niet op boetes.
Handhaving vereist zintuiglijke waarneming van rook tijdens een verbodsperiode én een overeenkomstige Stookwijzer-code.
Controle in woningen is niet toegestaan zonder toestemming.
Zwitserse stookmethode volgens RIVM
Voor schonere verbranding wordt de Zwitserse methode aangeraden:
- Grote houtblokken onderin, kleine bovenop.
- Hout kruislings stapelen, gespleten kant naar boven.
- Bovenaan aansteken; het vuur brandt van boven naar beneden.
Voordelen: Minder rook, betere verbranding, lagere uitstoot van fijnstof.
Gebruik alleen goed gedroogd hout (≤20% vocht) en zorg voor voldoende lucht tijdens het aansteken.
Eisen voor goed gedroogd hout
- Maximaal vochtgehalte: 20% (optimaal is 15%).
- Vers hout bevat ~50% vocht, en is pas na 2–3 jaar drogen geschikt.
- Gebruik een houtvochtmeter (verkrijgbaar in de bouwmarkt).
Meet op drie punten in het vers gespleten hout en neem het gemiddelde.
Let op: Alleen natuurlijk, onbehandeld hout is toegestaan. Geen geverfd, gelakt of samengesteld hout.
Toekomstperspectief voor houtstook in de regio
- Hoewel er nu geen stookverboden zijn, groeit de druk:
- Utrecht voert een volledig verbod in vanaf 2030.
- 40% van Nederlandse gemeenten steunt lokale stookbeperkingen.
- De combinatie van warmtenetten, subsidieregelingen en klimaatdoelen maakt toekomstige beperkingen ook in Haarlem e.o. waarschijnlijk.
De Stookwijzer werd van oktober 2024 t/m maart 2025 ruim 1,75 miljoen keer geraadpleegd — 3,5 keer vaker dan het jaar ervoor.
Advies voor bewoners van Haarlem e.o.
Check de Stookwijzer dagelijks via de officiële app of website.
Volg gemeentelijk beleid om voorbereid te zijn op toekomstige regels.
